In Oost-Europa en Centraal Azië groeit de aidsepidemie momenteel sneller dan waar ook ter wereld. Uit de cijfers van UNAIDS en de Wereld Gezondheids Organisatie (WHO) blijkt dat alleen al in 2005, in dit deel van de wereld 270.000 mensen besmet raakten met het hiv-virus.
Dat betekent dat er nu in Oost-Europa en Centraal Azië in totaal ruim 1,6 miljoen mensen zijn geïnfecteerd met het hiv-virus, en meer dan 100.000 mensen zijn gestorven ten gevolge van aids.
De hoge mate van (experimenteel) injecterend druggebruik onder jongeren veroorzaakt met name de snelle groei. Daarnaast zijn sinds een aantal jaren de toenemende onveilige, heteroseksuele contacten een tweede belangrijke oorzaak.
Volgens de voorspellingen van De Wereldbank zal de exponentiële groei van de aidsepidemie bijvoorbeeld in Rusland in 2020 hebben geleid tot een daling van 10,5% van het bruto binnenlands product en een verlies van 11% van haar arbeidskracht.
Volgens de statistieken wordt 1987 gezien als het jaar waarin de epidemie zich in het oostelijk deel van Europa en Centraal Azië is gaan uitbreiden: in dat jaar wordt de eerste hiv-infectie geregistreerd in de toen nog intacte USSR. Ter vergelijking, in datzelfde jaar rapporteert het Amerikaanse Centre of Disease Control and Prevention (CDC) dat er in de Verenigde Staten al 49.743 mensen geïnfecteerd zijn met het hiv-virus en inmiddels 27.909 inwoners aan aids zijn overleden.
Hieruit blijkt duidelijk dat de aidsepidemie in Oost-Europa en Centraal Azië op een relatief laat moment is gestart, ten opzichte van de rest van de wereld.
In 2001 is vanuit deze gedachte AIDS Foundation East-West (AFEW) opgericht. AFEW nam in die tijd drie programma's van Artsen zonder Grenzen-Holland (AzG-H) over, die AzG-H in 1996 was gestart in de regio. Op basis van deze programma's werkte AFEW vanaf 2001 als onafhankelijke Nederlandse organisatie verder aan implementatie en ontwikkeling van programma’s.
AFEW is uniek in haar soort. Het is de enige voor dit doel en voor deze regio opgerichte Nederlandse non-gouvermentele organisatie. Momenteel is de organisatie actief in twintig projecten, in negen landen in Oost-Europa en Centraal Azië.
Daarnaast vraagt AFEW voortdurend in binnen- en buitenland meer aandacht voor de aidsepidemie op de politieke agenda. En zij moedigt nationale en internationale beleidsmedewerkers en belanghebbenden aan tot onmiddelijke en adequate acties.
AFEW is opgericht met steun van Artsen zonder Grenzen-Holland, het Open Society Institute-New York en de Nederlandse overheid.
AFEW leidt haar activiteiten vanuit het hoofdkantoor in Moskou (Rusland), drie uitvoerende kantoren in Moskou, Kiev (Oekraïne) en Almaty (Kazachstan), en een representatie kantoor in Amsterdam.
Meer dan 150 nationale en internationale personeelsleden zetten zich in voor de organisatie. AFEW kan daarnaast een beroep doen op de adviseurs uit haar internationale netwerk, dat zich steeds verder uitbreidt. In de uitvoering van haar werkzaamheden werkt AFEW bovendien altijd nauw samen met nationale overheden en non-gouvernementele organisaties (NGO’s).
Met haar ervaren staf heeft AFEW de afgelopen jaren een zeer praktisch en bruikbaar systeem van modellen ontwikkeld voor hiv/aids-programma’s, gebaseerd op international succesvolle interventies. De kracht van AFEW’s projecten zit in het feit dat alle programma's worden aangepast en vertaald naar de nationale en lokale situatie van de verschillende landen in de regio.
Momenteel is AFEW werkzaam in Rusland, Oekraïne, Wit-Rusland, Moldavië, Kazachstan, Kyrgizië, Oezbekistan, Tadzjikistan en Mongolië.
AFEW ontwikkelde tot op heden acht verschillende programma’s (voor meer informatie, zie programma’s):
Daarnaast worden voor nieuwe hiv/aids-gerelateerde problematiek telkens nieuwe, aanvullende programma’s ontwikkeld. Hierbij gaat het om preventie, behandeling, zorg en ondersteuning van mensen met aids, waarbij cliëntgerichte gezondheidszorg het uitgangspunt is.
Onderdeel van AFEW’s taak is het stimuleren van de maatschappelijke betrokkenheid tussen oost en west. Hiervoor streeft AFEW naar het vergroten van de kennis en bewustwording van de dreigende ramp, zoals die nu plaatsvindt in Afrika en Zuid-Oost Azië.
AFEW heeft niet alleen in Oost-Europa en Centraal Azië een steeds belangrijkere rol in de hiv/aids-bestrijding, maar ook in het westen. Hier hebben de activiteiten op het gebied van bewustwording en fondsenwerving dusdanige omvang aangenomen, dat in 2004 is besloten een Europees kantoor te openen in Amsterdam.
AIDS Foundation East-West (AFEW) is een Nederlandse, niet-gouvernementele, humanitaire, public health-organisatie, die in Oost-Europa en Centraal-Azi¸ (EECA) werkt aan het verminderen van de impact van hiv/aids door middel van een innovatieve en proactieve aanpak. Daarbij wordt actief gebruikgemaakt van internationale en regionale uitwisseling. AFEW initieert en ondersteunt programma’s die gericht zijn op hiv-preventie, toegang tot behandeling, zorg en ondersteuning, pleitbezorging en andere belangrijke onderwerpen, die de last van de hiv-epidemie in de EECA-regio kunnen verlichten. Daarbij werkt AFEW nauw samen met mensen die leven met hiv, de getroffen gemeenschappen en zowel gouvernementele als niet-gouvernementele organisaties.